Tvgr_omslag_large
Rss

Tijdschrift voor Gezondheidsrecht

Meer op het gebied van Algemeen

Over dit tijdschrift  
Aflevering 4, 2015 Alle samenvattingen uitklappen
Redactioneel

Wetgeving gedwongen zorg: quo vadis?

Auteurs Prof. mr. J.C.J. Dute

Prof. mr. J.C.J. Dute
Artikel

Wetgeving gedwongen zorg geëvalueerd: enkele algemene observaties

Trefwoorden gedwongen zorg, wetsevaluatie, harmonisatie, wetgevingsregie
Auteurs Prof. mr. J. Legemaate en prof. dr. H.B. Winter
SamenvattingAuteursinformatie

    Onlangs werd een thematische wetsevaluatie met betrekking tot de wetgeving inzake gedwongen zorg afgerond. In dit artikel worden de voornaamste empirische bevindingen uit het onderzoek beschreven, alsmede een aantal algemene aspecten. Daarbij gaat het om (het ontbreken van) wetgevingsregie op het gebied van gedwongen zorg, om het belang van cultuurverschillen en om de bij harmonisatie van wetgeving in acht te nemen uitgangspunten.


Prof. mr. J. Legemaate
Johan Legemaate is hoogleraar gezondheidsrecht AMC/Universiteit van Amsterdam.

prof. dr. H.B. Winter
Heinrich Winter is hoogleraar bestuurskunde Rijksuniversiteit Groningen/Pro Facto.
Artikel

Wetgeving in de psychiatrie, psychogeriatrie en verstandelijk gehandicaptenzorg

Beter ten halve gekeerd dan ten hele gedwaald

Trefwoorden thematische wetsevaluatie, Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg, Wet zorg en dwang
Auteurs Mr. dr. M.C. Ploem en prof. mr. J.K.M. Gevers
SamenvattingAuteursinformatie

    Deze bijdrage richt zich op de toekomstige wetgeving in de psychiatrie, de psychogeriatrie en de verstandelijk gehandicaptenzorg. Tegen de achtergrond van de uitkomsten van de thematische wetsevaluatie gedwongen zorg worden enkele onderdelen hiervan kritisch tegen het licht gehouden.


Mr. dr. M.C. Ploem
Corrette Ploem is onderzoeker/docent gezondheidsrecht bij het AMC/Universiteit van Amsterdam en lid van de redactie van dit tijdschrift.

prof. mr. J.K.M. Gevers
Sjef Gevers is emeritus hoogleraar gezondheidsrecht.
Artikel

Gedwongen forensische zorg voor volwassenen

Trefwoorden gedwongen zorg, wetsevaluatie, forensische zorg, harmonisatie
Auteurs Prof. mr. P.A.M. Mevis en dr. mr. M.J.F. van der Wolf
SamenvattingAuteursinformatie

    Onder forensische zorg wordt de zorg verstaan die wordt verleend in het gevangeniswezen, de TBS-inrichtingen of aan personen die op strafrechtelijke titel in de GGZ verblijven. In deze bijdrage worden de bevindingen van de thematische wetsevaluatie gedwongen zorg ten aanzien van de forensische zorg besproken. Verschillen tussen de drie deelgebieden ten aanzien van de externe rechtspositie, mogelijkheden tot grensverkeer en de interne rechtspositie worden verklaard en beoordeeld. Daarbij wordt grotendeels de toekomstige regelgeving als uitgangspunt genomen.


Prof. mr. P.A.M. Mevis

dr. mr. M.J.F. van der Wolf
Paul Mevis en Michiel van der Wolf zijn verbonden aan de sectie strafrecht van de Erasmus Universiteit Rotterdam.
Artikel

Niet over één kam

Psychogeriatrie, verstandelijk gehandicaptenzorg en psychiatrie hebben hun eigen kaders nodig

Trefwoorden WZD, Wvggz, vrijheidsbeperking, onvrijwillige zorg, wilsonbekwaamheid
Auteurs Mr. dr. L.A.P. Arends
SamenvattingAuteursinformatie

    Het is geen goed idee om de WZD en de Wvggz samen te voegen tot één nieuwe wet met de Wvggz als uitgangspunt. Dit laatste is de belangrijkste conclusie van de thematische wetsevaluatie gedwongen zorg. Het rapport houdt onvoldoende rekening met de grote verschillen tussen de sectoren psychogeriatrie en verstandelijk gehandicaptenzorg enerzijds en de psychiatrie anderzijds. Dit artikel gaat in op die verschillen. Discussiëren over de vraag of voor de drie sectoren alsnog één regeling zou moeten worden gemaakt zal voor ongewenste vertraging zorgen. Dit is onnodig omdat de voorliggende kaders veel beter zijn toegesneden op de diversiteit van de verschillende sectoren.


Mr. dr. L.A.P. Arends
Luuk Arends is advocaat bij de sectie gezondheidszorg van Dirkzwager advocaten & notarissen.
Artikel

Voortschrijdend inzicht

Gedwongen zorg in psychogeriatrie en verstandelijk gehandicaptenzorg in één wettelijke regeling met psychiatrie

Trefwoorden Wet zorg en dwang, verstandelijk gehandicaptenzorg, psychogeriatrie, thematische wetsevaluatie, gezondheidsrecht
Auteurs Mr. dr. B.J.M. Frederiks
SamenvattingAuteursinformatie

    Het wetsvoorstel zorg en dwang is na de start van de thematische wetsevaluatie gedwongen zorg toegevoegd aan de reikwijdte van het onderzoek. De empirische data en voor een deel ook de juridische data geven onvoldoende inzicht in de specifieke doelgroepen en het specifieke karakter van de sectoren verstandelijk gehandicaptenzorg en psychogeriatrie. De auteur onderschrijft de conclusies van de onderzoekers inhoudende dat de keuze voor twee wetten voor verplichte zorg minder vanzelfsprekend is geworden. De onderzoekers gaan helaas te weinig in op de redenen die ruim vijftien jaar geleden zijn genoemd om een aparte wet voor onvrijwillige zorg te maken. Deze redenen vormen anno 2015 geen rechtvaardiging meer voor twee aparte wetten.


Mr. dr. B.J.M. Frederiks
Brenda Frederiks is universitair docent gezondheidsrecht bij het EMGO-instituut/VUmc, afdeling Sociale geneeskunde.
Artikel

Forensische zorg en GGZ: graag harmonisatie zonder integratie

Een reactie op de Thematische wetsevaluatie gedwongen zorg

Trefwoorden forensische zorg en GGZ, strafrecht en gedwongen zorg, dwangbehandeling in penitentiair verband, rechtsbescherming en gedwongen zorg
Auteurs Mr. drs. T.P. Widdershoven
SamenvattingAuteursinformatie

    De Thematische wetsevaluatie gedwongen zorg koerst op verdere integratie van forensische zorg en GGZ, in combinatie met uiteenlopende normeringen voor het toepassen van psychiatrische dwang. Beide keuzes worden in dit artikel bekritiseerd. Geopperd wordt een systematische scheiding van beide terreinen, gecombineerd met een juridische harmonisering van gedwongen zorg. Alternatieve aanbevelingen worden verwoord: a) hanteer een GGZ tenzij-principe om een strafrechtelijk traject zo mogelijk te vermijden, b) hanteer dat principe ook om een eenmaal ingezet traject zo mogelijk te beëindigen, c) beschouw een strafrechtelijke detentie als een strikt justitiële aangelegenheid, d) waarborg dat die detentie gepaard gaat met passende GGZ-zorg, e) hanteer een gelijk stelsel van rechtsbescherming voor gedwongen GGZ-zorg in penitentiair verband en daarbuiten, f) waarborg dat er passende GGZ-zorg is na beëindiging van een strafrechtelijke detentie.


Mr. drs. T.P. Widdershoven
Ton-Peter Widdershoven is jurist bij de Stichting PVP te Utrecht.
Artikel

Thematische wetsevaluatie gedwongen zorg: reflectie op onderdeel jeugd

Trefwoorden thematische wetsevaluatie, gedwongen zorg, jeugd, ontwikkeling
Auteurs Mr. dr. Dörenberg V.E.T.
SamenvattingAuteursinformatie

    In dit commentaar worden op hoofdlijnen de plaats en betekenis en de gevolgen van de uitkomsten van de in 2014 door ZonMw gepubliceerde thematische wetsevaluatie gedwongen zorg besproken waar het gaat om de positie van jeugdigen in met name de jeugd-GGZ en de jeugd-LVB. Er is lof voor de pragmatische benadering rondom de toeleiding tot zorg en de continuïteit daarvan in verband met het grensverkeer tussen de sectoren voor de jeugd, maar in de formeel-juridische benadering van de aanbevolen rechtspositieregeling zijn ontwikkelingsgerelateerde vraagstukken onderbelicht gebleven.


Mr. dr. Dörenberg V.E.T.
Vivianne Dörenberg is wetenschappelijk docent gezondheidsrecht en onderzoeker bij het VU medisch centrum en de Vrije Universiteit te Amsterdam en verbonden aan het interfacultair onderzoeksinstituut EMGO+.
Artikel

Verslag expertmeeting 10 maart 2015: Wetgeving gedwongen zorg in balans?

Trefwoorden interne en externe rechtspositie, gesloten jeugdhulp/jeugdstrafrecht, wetsvoorstel verplichte geestelijke gezondheidszorg, wetsvoorstel zorg en dwang, wetsvoorstel forensische zorg
Auteurs Mr. F.D. M. ten Cate-Adema en mr. I. de Groot
SamenvattingAuteursinformatie

    De thematische wetsevaluatie gedwongen zorg adviseert tot harmonisatie van de rechtspositie van diegenen die te maken krijgen met ‘gedwongen’ zorg. Deze harmonisatie zou het beste gerealiseerd worden door een drietal wetsvoorstellen gelijktijdig te behandelen, te weten: de Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg (Wvggz), de Wet zorg en dwang (WZD) en de Wet forensische zorg (Wfz). Eén wettelijke regeling hanteren voor de geestelijke gezondheidszorg, de psychogeriatrie en de verstandelijk gehandicaptenzorg, waarbinnen differentiatie mogelijk is voor de verschillende sectoren, verdient de voorkeur.


Mr. F.D. M. ten Cate-Adema

mr. I. de Groot
Frederike ten Cate-Adema en Ilse de Groot zijn beiden senior-adviseur juridische zaken bij de Inspectie voor de Gezondheidszorg.
Praktijk

Kroniek rechtspraak Wet Bopz 2013-2014

Trefwoorden Wet Bopz, kroniek rechtspraak, gedwongen zorg, procedurele vereisten
Auteurs Mr. dr. V.E.T. Dörenberg
SamenvattingAuteursinformatie

    Deze kroniek bevat een selectie van rechtspraak die is gewezen in de periode van 1 januari 2013 tot en met 31 januari 2015. Er is aandacht voor uitspraken met betrekking tot de inhoudelijke vereisten voor gedwongen opneming, de procedurele vereisten, vereisten rondom bijzondere machtigingen en vereisten rondom gedwongen verblijf. Hierin is dit keer ook een aantal tuchtrechtelijke uitspraken betrokken.


Mr. dr. V.E.T. Dörenberg
Vivianne Dörenberg is wetenschappelijk docent gezondheidsrecht en onderzoeker bij het VU medisch centrum en de Vrije Universiteit te Amsterdam en verbonden aan het interfacultair onderzoeksinstituut EMGO+.