Zoekresultaat: 37 artikelen

x
Artikel

Access_open ‘Voltooid leven’ en de grenzen van het medisch domein

Tijdschrift Tijdschrift voor Gezondheidsrecht, Aflevering 1 2021
Trefwoorden toegang tot dodelijke middelen, medisch geclassificeerde ziekte, pil van Drion, existentieel lijden
Auteurs Prof. dr. G.A. den Hartogh
SamenvattingAuteursinformatie

    Uit het Perspectief-rapport (januari 2020) blijkt dat het besluit om het eigen leven te beëindigen zonder dat er sprake is van een medische grondslag niet samenhangt met de leeftijd van de betrokkene. Aan een wettelijke regeling die de zelfgekozen dood mogelijk maakt voor mensen met een ‘voltooid leven’, zoals voorgesteld door D66, bestaat daarom geen behoefte. De eis van een medische grondslag is echter onnodig restrictief en verdient dan ook heroverweging. Dat hoeft er niet toe te leiden niet-artsen bij de uitvoering van een besluit tot levensbeëindiging te betrekken.


Prof. dr. G.A. den Hartogh
Govert den Hartogh is emeritus hoogleraar ethiek aan de Universiteit van Amsterdam.
Artikel

Access_open Het papieren paleis

Tijdschrift Boom Strafblad, Aflevering 6 2020
Trefwoorden Innovaties, Slachtoffers, Strafdoelen, Georganiseerde misdaad, Effectiviteit
Auteurs Prof. dr. J.M. (Maurits) Barendrecht en M. (Maurits) Chabot
SamenvattingAuteursinformatie

    In Het Papieren Paleis laten wij zien dat het strafrecht volgens de spelregels van de wetboeken vaak niet doet wat nodig is. De zoektocht naar betere manieren om de strafdoelen te bereiken is volop aan de gang. Hier een voorproefje van waar het volgens het boek heen gaat.


Prof. dr. J.M. (Maurits) Barendrecht
Maurits Barendrecht (1956) is hoogleraar innovatie van rechtssystemen Tilburg University en directeur onderzoek en ontwikkeling bij HiiL.

M. (Maurits) Chabot
Maurits Chabot (1992) is historicus en journalist bij de Volkskrant.

Mr. J.T.C. (Jan) Leliveld
Jan Leliveld is redactielid van Boom Strafblad en advocaat bij Van Doorne.

    Op 21 april 2020 vernietigde de Hoge Raad het oordeel van de medische tuchtcolleges in de zaak van de verpleeghuisarts die het leven van een patiënte met dementie beëindigde zonder de levensbeëindiging eerst met de patiënte te bespreken. Volgens het Regionaal Tuchtcollege Den Haag en het Centraal Tuchtcollege voor de Gezondheidszorg had de arts wel met de patiënte moeten praten over het voornemen om haar leven te beëindigen. Deze rechtsopvatting van de tuchtcolleges heeft een hechte grondslag in gezondheidsrechtelijke en mensenrechtelijke rechtsnormen. Daarom had de Hoge Raad de rechtsopvatting van de tuchtcolleges hierover niet moeten vernietigen, maar bevestigen.


Mr. dr. N. (Klaas) Rozemond
Mr. dr. N. Rozemond is universitair hoofddocent strafrecht aan de Vrije Universiteit Amsterdam.
Artikel

De Euthanasiearresten van de Hoge Raad: lessen voor de toekomst

Een analyse van het strafrechtelijk en tuchtrechtelijk arrest in de zaak ‘Kastanje’

Tijdschrift Nederlands Tijdschrift voor Strafrecht, Aflevering 4 2020
Trefwoorden euthanasie, dementie, artikel 293 Sr, wilsbekwaamheid
Auteurs Mr. J.T.E. (Tim) Vis
SamenvattingAuteursinformatie

    De auteur analyseert de in de zaak ‘Kastanje’ gewezen arresten, waarin de Hoge Raad heeft bepaald dat euthanasie bij door voortgeschreden dementie wilsonbekwaam geworden patiënten, op grond van een schriftelijke wilsverklaring, onder voorwaarden is toegestaan. De auteur bespreekt waarom de thematiek in zowel de medische als juridische praktijk tot discussie leidde, beschrijft de bijzondere rechtsgang en het normenkader dat de Hoge Raad heeft vastgesteld en destilleert lessen voor de toekomst. Daarbij gaat hij in op de herijking van de positie van het strafrecht in de euthanasiepraktijk, de rol van het openbaar ministerie daarbij en ontwikkeling van de ‘medisch-professionele norm’.


Mr. J.T.E. (Tim) Vis
J.T.E. Vis is advocaat bij Vis & Van Reydt advocaten in Amsterdam.
Recent

Gezien

Tijdschrift Advocatenblad, Aflevering 7 2020
Auteurs Kees Pijnappels

Kees Pijnappels
Artikel

De wil van de wilsonbekwame dementiepatiënt

Tijdschrift Tijdschrift voor Gezondheidsrecht, Aflevering 4 2020
Trefwoorden euthanasie, dementie, wilsonbekwaamheid, schriftelijk euthanasieverzoek, contra-indicaties
Auteurs Mr. M.J.J. de Bontridder
SamenvattingAuteursinformatie

    Iemand heeft schriftelijk een verzoek gedaan hem euthanasie te verlenen mocht hij diep-dement worden. In deze toestand gekomen maakt hij door uitingen of gedragingen kenbaar niet te willen sterven. Is verlenen van euthanasie dan toegestaan? Bepleit wordt dat een hierop gerichte clausule in de euthanasieverklaring voor de arts leidinggevend is.


Mr. M.J.J. de Bontridder
Miriam de Bontridder is raadsheer plaatsvervanger bij het Gerechtshof Amsterdam en was tot 2019 bestuurslid van Stichting De Einder.
Artikel

Het vaststellen van wilsonbekwaamheid bij patiënten met dementie ter zake van beslissingen over het beëindigen van hun leven

Tijdschrift Tijdschrift voor Gezondheidsrecht, Aflevering 4 2020
Trefwoorden euthanasie, schriftelijke wilsverklaring, zelfbeschikkingsrecht, Wtl, Wzd
Auteurs Mr. dr. N. Rozemond
SamenvattingAuteursinformatie

    Volgens de Wet levensbeëindiging op verzoek en hulp bij zelfdoding is euthanasie bij wilsonbekwame patiënten met dementie toegestaan op grond van een schriftelijke wilsverklaring. Voor het vaststellen van wilsonbekwaamheid kunnen de regels daarvoor worden gevolgd uit de Wet zorg en dwang psychogeriatrische en geestelijk gehandicapte cliënten.


Mr. dr. N. Rozemond
Klaas Rozemond is universitair hoofddocent strafrecht aan de Vrije Universiteit Amsterdam.
Artikel

De zorgplicht van de assurantietussenpersoon en onderverzekering

HR 6 september 2019, ECLI:NL:HR:2019:1298 (Sauna Peize/Rabobank)

Tijdschrift Maandblad voor Vermogensrecht, Aflevering 3 2020
Trefwoorden verzekerde waarde, onderdekking, accresclausule, brandverzekering, verzekering tegen bedrijfsstagnatie
Auteurs Mr. M.J. Bruins Slot CPL
SamenvattingAuteursinformatie

    In het Sauna Peize/Rabobank-arrest oordeelt de Hoge Raad over de zorgplicht van de assurantietussenpersoon in relatie tot onderverzekering. Een complexe zaak, waarin niet direct duidelijk is of sprake is van onderverzekering met inachtneming van de accresclausule. Wat mag van een redelijk bekwame en redelijk handelende assurantietussenpersoon worden verwacht?


Mr. M.J. Bruins Slot CPL
Mr. M.J. Bruins Slot CPL is advocaat bij NN Advocaten te Den Haag.
Forum

Euthanasie bij gevorderde dementie: een belangrijke uitspraak

Tijdschrift Tijdschrift voor Gezondheidsrecht, Aflevering 1 2019
Trefwoorden euthanasie, dementie, schriftelijke euthanasieverklaring, communicatie arts-patiënt, premedicatie
Auteurs Mr. T.J. Matthijssen
SamenvattingAuteursinformatie

    Bespreking van de eerste uitspraak van een tuchtcollege inzake euthanasie bij een diep-demente patiënt. RTG Den Haag acht euthanasie in beginsel toegestaan maar stelt hoge eisen aan het schriftelijke euthanasieverzoek en aan de communicatie tussen arts en patiënt. Volgens de schrijver heeft het tuchtcollege onvoldoende rekening gehouden met de wetsgeschiedenis.


Mr. T.J. Matthijssen
Theo Matthijssen was van 1983 tot zijn pensionering in 2006 verbonden aan het Gerechtshof Arnhem (nu: Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden).
Artikel

Euthanasie bij een verlaagd bewustzijn: de richtlijn en de praktijk

Tijdschrift Tijdschrift voor Gezondheidsrecht, Aflevering 7 2017
Trefwoorden euthanasie bij verlaagd bewustzijn, euthanasie bij coma, combinatie euthanasie en palliatieve sedatie, consultatieplicht bij euthanasie
Auteurs Prof. dr. G.A. den Hartogh
SamenvattingAuteursinformatie

    Volgens de KNMG-richtlijn uit 2010 kan euthanasie bij een verlaagd bewustzijn alleen worden uitgevoerd als bij de patiënt nog tekenen van ernstig lijden waarneembaar zijn, of als de bewustzijnsverlaging het onbedoelde gevolg is van medicatie en dus in principe reversibel. Hoewel de richtlijn dat niet aangeeft zijn deze criteria ook van toepassing wanneer de bewustzijnsverlaging intreedt door opzettelijke sedatie op een moment dat de euthanasie nog niet kan worden uitgevoerd. De richtlijn bespreekt evenmin de situatie waarin de bewustzijnsverlaging intreedt voor het bezoek van de consulent. De toetsingscommissies gaan er nu van uit dat in dat geval toch aan het wettelijk consultatievereiste kan zijn voldaan. Dat de consulent echter niet uit eigen waarneming kan vaststellen of aan de wettelijke zorgvuldigheidseisen is voldaan, zou ertoe moeten leiden dat op de meldend arts een zwaardere bewijslast rust om aannemelijk te maken dat dit toch het geval is.


Prof. dr. G.A. den Hartogh
Govert den Hartogh is emeritus hoogleraar ethiek aan de Universiteit van Amsterdam. Hij was lid van een regionale toetsingscommissie euthanasie van 1998 tot 2010 en was voorzitter van de commissie die de KNMG-richtlijn Euthanasie bij een verlaagd bewustzijn heeft opgesteld. Dit artikel geeft alleen zijn eigen opvattingen weer. Andermaal dank aan Henri Wijsbek voor nuttig en deskundig commentaar.
Artikel

Wilsbekwaam maar te jong? Over euthanasie bij wilsbekwame kinderen jonger dan twaalf jaar

Tijdschrift Tijdschrift voor Gezondheidsrecht, Aflevering 7 2016
Trefwoorden Twaalfjaarsgrens euthanasie, leeftijdsgrenzen Wet toetsing levensbeëindiging op verzoek en hulp bij zelfdoding, wilsbekwaamheid onder de twaalf, euthanasie minderjarigen
Auteurs Mr. O.A. Meijer
SamenvattingAuteursinformatie

    In deze bijdrage wordt naar aanleiding van de actuele discussie en de hierbij door de Nederlandse Vereniging voor Kindergeneeskunde (NVK) en de Minister van VWS ingenomen standpunten, de mogelijkheid tot het schrappen van leeftijdsgrenzen in de Wet toetsing levensbeëindiging op verzoek en hulp bij zelfdoding (Wtl) besproken en becommentarieerd. Dit artikel spitst zich hierbij toe op de juridische positie van kinderen die jonger dan twaalf én wilsbekwaam zijn. Ingegaan wordt op voor- en nadelen van het schrappen van de leeftijdsgrenzen en de juridische mogelijkheden en moeilijkheden die zich bij een eventuele wijziging van de Wtl zullen voordoen.


Mr. O.A. Meijer
Ottilie Meijer (26 jaar) is advocaat bij Nysingh advocaten-notarissen en schreef in 2015 de masterscriptie Over()lijden; als het jonge leven slechts lijden rest, waarin zij onderzoek deed naar de juridische, rechtsfilosofische en ethische aspecten bij de vormgeving van euthanasie en actieve levensbeëindiging bij kinderen tussen één en twaalf jaar jong. Deze bijdrage is op persoonlijke titel geschreven.
Column

In geleerdheid gesmoord

De commissie-Schnabel over hulp bij zelfdoding aan mensen die hun leven voltooid achten

Tijdschrift Tijdschrift voor Gezondheidsrecht, Aflevering 6 2016
Trefwoorden Hulp bij zelfdoding, voltooid leven, Wet toetsing levensbeëindiging op verzoek en hulp bij zelfdoding, commissie-Schnabel, pil van Drion
Auteurs Prof. mr. dr. D.P. Engberts
SamenvattingAuteursinformatie

    Het rapport van de commissie-Schnabel, ingesteld door de ministers van VWS en V&J, is het voorlopige eindpunt van de discussie die in 1991 door H. Drion werd gestart. Inzet: het faciliteren van mogelijkheden om op een zelf gekozen tijd het (eigen) leven waardig en vreedzaam te beëindigen door middel van regelgeving en middelen. Het rapport doet verslag van een uitgebreide consultatie, beschrijft het huidige juridische kader, inclusief de Europeesrechtelijke context, en geeft een overzicht van de situatie in enkele andere landen. Onder verwijzing naar een minder gebruikelijk autonomiebegrip luidt de conclusie: verruiming van de juridische mogelijkheden tot straffeloze hulp bij zelfdoding is niet aan te bevelen.


Prof. mr. dr. D.P. Engberts
Dick Engberts is hoogleraar Normatieve aspecten van de geneeskunde aan de Universiteit Leiden en hoofd van de Sectie Ethiek en Recht van de Gezondheidszorg van het Leids Universitair Medisch Centrum.
Artikel

De betekenis van de schriftelijke wilsverklaring

Commentaar op een jurisprudentierapport

Tijdschrift Tijdschrift voor Gezondheidsrecht, Aflevering 1 2015
Trefwoorden euthanasie, schriftelijke wilsverklaring, wilsonbekwaamheid, uitspraken Regionale Toetsingscommissies
Auteurs Prof. dr. G.A. den Hartogh
SamenvattingAuteursinformatie

    De betekenis van een schriftelijke wilsverklaring voor de beoordeling van euthanasie bij een wilsonbekwaam geworden patiënt is omstreden. Onlangs is die discussie verrijkt met een overzicht van wat over deze betekenis uit de jurisprudentie, in het bijzonder uit uitspraken van de Regionale Toetsingscommissies Euthanasie, kan worden opgemaakt. De belangrijkste conclusie van de onderzoekers, inmiddels overgenomen door de minister van VWS, is dat er open rechtsvragen zijn die dringend om beantwoording vragen. In dit commentaar stelt de auteur vast dat de onderzoekers voor deze conclusie geen steekhoudende argumenten aandragen.


Prof. dr. G.A. den Hartogh
Govert den Hartogh is emeritus hoogleraar ethiek aan de Universiteit van Amsterdam en was lid van een regionale toetsingscommissie euthanasie van 1998 tot 2010.
Column

Hulp bij zelfdoding in de psychiatrie

Tijdschrift Tijdschrift voor Gezondheidsrecht, Aflevering 8 2014
Trefwoorden hulp bij zelfdoding, psychiatrische patiënten
Auteurs Prof. mr. J. Legemaate
SamenvattingAuteursinformatie

    Verzoeken van psychiatrische patiënten om hulp bij zelfdoding moeten behoedzaam worden beoordeeld, maar inwilliging ervan past binnen de geldende regels. Na jarenlange terughoudendheid neemt de bereidheid onder psychiaters om verzoeken om hulp bij zelfdoding van psychiatrische patiënten serieus te nemen toe. Sommige juristen bepleiten een aanpassing van de toetsingsprocedure in deze gevallen. Daarvoor is echter geen reden.


Prof. mr. J. Legemaate
Johan Legemaate is hoogleraar gezondheidsrecht, AMC/Universiteit van Amsterdam.
Artikel

Access_open De problematie van strafbaarheid van hulp bij zelfdoding door een niet-medicus

De zaak Heringa en de maatschappelijke roep om zelfbeschikking

Tijdschrift Tijdschrift voor Religie, Recht en Beleid, Aflevering 3 2014
Trefwoorden Wet toetsing levensbeëindiging op verzoek en hulp bij zelfdoding (2001), Hulp bij zelfdoding door een niet-arts, Zelfbeschikking, Zaak Heringa
Auteurs Mr. Marjolein Rikmenspoel
SamenvattingAuteursinformatie

    Recently there’s a lot of debate within the Netherlands about the criminality of assistance by someone who’s not a doctor towards the death of a loved one. In the Heringa lawsuit a son has helped his (step)mother who wished to no longer live (considered her life to be ‘completed’) to die at an age of 99. The helper non-doctor risks criminal pursuit and punishment. The central argument of the lobby to establish a more humane approach towards the persevered need is personal autonomy. This article aims to clarify the debate and to stimulate another way of thinking towards the situation of, mostly, elderly who want to decide and act independently regarding their death.


Mr. Marjolein Rikmenspoel
Mr. M.J.H.T. Rikmenspoel MA is geestelijk verzorger, auteur van twee boeken over spirituele intelligentie en publiciste.
Artikel

De rol van de arts bij levensbeëindiging door stoppen met eten en drinken

Commentaar op de concepthandreiking van de KNMG

Tijdschrift Tijdschrift voor Gezondheidsrecht, Aflevering 3 2014
Trefwoorden levensbeëindiging, zelfdoding, concepthandreiking KNMG
Auteurs Prof. dr. G.A. den Hartogh
SamenvattingAuteursinformatie

    Nadat de KNMG medio 2011 had vastgesteld dat het tot de professionele taak van de arts behoort de nodige palliatieve begeleiding te geven aan mensen die besluiten hun leven te beëindigen door te stoppen met eten en drinken, heeft de organisatie in een recente concepthandreiking gedetailleerd beschreven waaruit deze taak bestaat. Uit het overzicht van beschikbare onderzoeksgegevens blijkt dat dit voor oude en zieke mensen een begaanbare route naar de zelfgekozen dood is. Volgens de handreiking is dan geen sprake van zelfdoding, maar de voor die stelling aangedragen argumenten schieten tekort. Begeleiding en verzorging van de betrokkenen moeten niettemin niet als een ex artikel 294 Sr strafbare vorm van hulp bij zelfdoding worden beschouwd: voor artsen valt dat handelen onder de medische exceptie, voor intimi wordt het beschermd door het grondrecht op een privé- en gezinsleven. Terecht stelt de handreiking dat als artsen tegen deze hulp gewetensbezwaar hebben, dit moet worden gerespecteerd, zolang zij er zorg voor dragen dat die hulp door een collega wordt verleend.


Prof. dr. G.A. den Hartogh
Govert den Hartogh is emeritus hoogleraar ethiek aan de Universiteit van Amsterdam en was lid van een regionale toetsingscommissie euthanasie van 1998 tot 2010.

Prof. mr. J.K.M. Gevers
Sjef Gevers is emeritus hoogleraar gezondheidsrecht AMC/Universiteit van Amsterdam.

    The article deals with an unknown chapter of the history of Muslims in the Netherlands in the interwar period. It follows the public debate about the construction of the first mosque in The Hague before the Second World War. The first initiative was made in 1929 by the Dutch convert to Islam Mohammed Ali van Beetem, who played a leading role among the Indonesian Muslim community in the Netherlands. After more than two decennia of debate and negotiations with the municipal authorities in The Hague, the first mosque was finally built by the Ahmadiyya-mission in 1955.


Umar Ryad
Dr. U. Ryad is universitair docent Islam in de moderne tijd aan het Instituut der Godsdienstwetenschappen van de Universiteit Leiden. u.ryad@hum.leidenuniv.nl.
Toont 1 - 20 van 37 gevonden teksten
« 1
U kunt door de volledige tekst zoeken naar alle artikelen door uw zoekterm in het zoekveld in te vullen. Als u op de knop 'Zoek' heeft geklikt komt u op de zoekresultatenpagina met filters, die u helpen om snel bij het door u gezochte artikel te komen. Er zijn op dit moment twee filters: rubriek en jaar.