Zoekresultaat: 214 artikelen

x
Artikel

Access_open Visuele wetscommunicatie

Tijdschrift RegelMaat, Aflevering 2 2022
Trefwoorden wetgevingskwaliteit, communicatie, legal visuals
Auteurs A.C.M. Meuwese en L. van Weelden
SamenvattingAuteursinformatie

    ‘Visualisatie’, gedefinieerd als (een combinatie van) statische beelden, zoals pictogrammen, schematiseringen, datavisualisaties, maar ook animaties, sijpelt steeds meer de juridische praktijk binnen. Voor visualisaties als communicatiemiddel voor wetgeving is nog relatief weinig aandacht. Deze bijdrage onderzoekt hoe visuals kunnen worden ingezet om beter over wetgeving te communiceren en eventueel ook betere wetgeving te maken.


A.C.M. Meuwese
Prof. mr. A.C.M. (Anne) Meuwese is hoogleraar Public Law & Governance of Artificial Intelligence aan de Universiteit Leiden. Zij is redacteur van RegelMaat.

L. van Weelden
Dr. L. (Lisanne) van Weelden is universitair docent Communicatie- en informatiewetenschappen aan de Universiteit Utrecht en bekleedt een adviesrol omtrent communicatie bij Deloitte.
Legisprudentie

De persoonlijke levenssfeer en het primaat van de wetgever

Tijdschrift RegelMaat, Aflevering 2 2022
Trefwoorden Raad van State, wetgevingsadvisering, beperkingensystematiek, persoonlijke levenssfeer
Auteurs M. Nap
SamenvattingAuteursinformatie

    In deze aflevering van de rubriek ‘Legisprudentie’ gaat de aandacht uit naar hoe de Afdeling advisering blijkens de corona-­adviezen oordeelt over delegatie van bevoegdheden tot beperking van grondrechten, in het bijzonder de persoonlijke levenssfeer.


M. Nap
M. (Mento) Nap is coördinerend juridisch beleidsmedewerker bij het Ministerie van Justitie en Veiligheid.
Artikel

Kansen en bedreigingen voor de kwaliteit van amendementen

Tijdschrift RegelMaat, Aflevering 2 2022
Trefwoorden Tweede Kamer, bestuurscultuur, wetgeving, amendement
Auteurs B.J. Loopstra
SamenvattingAuteursinformatie

    Een amendement kan een wetsvoorstel in belangrijke mate wijzigen en in extreme gevallen zelf de impact van een wetsvoorstel hebben. Toch worden aan amendementen veel minder kwaliteitseisen gesteld dan aan wetsvoorstellen: de Raad van State hoeft niet te adviseren, de toelichting kan kort, het IAK hoeft niet te worden toegepast, uitvoeringstoetsen en internetconsultatie spelen geen rol. Dit artikel toont aan de hand van een casus dat politieke belangen voor de Tweede Kamer niet altijd opwegen tegen de kwaliteitswaarborgen van een amendement. Het doet suggesties voor manieren om bestaande kwaliteitswaarborgen voor amendementen beter te benutten en voor nieuwe waarborgen.


B.J. Loopstra
Mr. B.J. (Bastiaan) Loopstra is werkzaam als wetgevingsjurist bij het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid.
Artikel

Budgetrecht in de knel

Waarom het budgetrecht geen rustig bezit is

Tijdschrift RegelMaat, Aflevering 1 2022
Trefwoorden begrotingsfunctie, Comptabiliteitswet 2016, begrotingspresentatie, Algemene Rekenkamer, materiële autorisatie
Auteurs J.F.A. van Hofwegen
SamenvattingAuteursinformatie

    In dit artikel gaat de auteur vanuit de onderzoekspraktijk van de Algemene Rekenkamer in op de relatie tussen de begroting, begrotingsfuncties, het budgetrecht en het belang van de begrotingspresentatie. Het budget­recht komt in de praktijk soms in de knel. Aan de hand van enkele voorbeelden komt het onderscheid tussen formele en materiële autorisatie aan de orde. Tot slot stipt hij de noodzaak van een goede onderbouwing van beleid voor het budgetrecht aan.


J.F.A. van Hofwegen
Mr. drs. J.F.A. (Joost) van Hofwegen is sinds 2017 werkzaam bij de Algemene Rekenkamer als onderzoeksdirecteur. Daarvoor was hij werkzaam bij het Ministerie van Financiën, als hoofd begrotingsbeheer, DG Rijksbegroting en o.a. direct betrokken bij de totstandkoming van de nieuwe Comptabiliteitswet 2016 en bij de wijziging van de begrotingspresentatie.
Artikel

De betekenis van het compensatiebeginsel voor de wetgevingspraktijk

Tijdschrift RegelMaat, Aflevering 1 2022
Trefwoorden decentralisatie, gemeente, bekostiging, medebewind, uitvoeringstoets
Auteurs G.A. van Nijendaal
SamenvattingAuteursinformatie

    In artikel 2 van de Financiële-verhoudingswet en artikel 108, derde lid, van de Gemeentewet is het compensatiebeginsel vastgelegd. Dit beginsel houdt in dat het Rijk zich rekenschap geeft van de financiële gevolgen van nieuwe of geïntensiveerde taken of activiteiten voor decentrale overheden en deze in beginsel compenseert. Voor de wetgevingsjuristen is het van belang de reikwijdte daarvan te doorgronden. De taken, bevoegdheden, verantwoordelijkheden en de middelentoedeling moeten niet alleen in balans zijn, ook moet invulling worden gegeven aan het noodzakelijke onderzoek naar de kosten, het overleg met en de informatievoorziening aan de systeemverantwoordelijke van de Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties.


G.A. van Nijendaal
Mr. G.A. (Gerber) van Nijendaal is plaatsvervangend secretaris van de Raad voor het Openbaar Bestuur (ROB).
Boekbespreking

Een beknopte geschiedenis van de Nederlandse wetgeving in de lange ­negentiende eeuw

Bespreking van G.J. Veerman, Nederlandse meesters over ­wetgeving: 1796-1940

Tijdschrift RegelMaat, Aflevering 1 2022
Trefwoorden wetgevingsgeschiedenis, Kwaliteit van wetgeving, Volledigheid van wetgeving, Wetgevingsjuristen
Auteurs C.J.H. Jansen
SamenvattingAuteursinformatie

    G.J. Veerman bespreekt in zijn boek Nederlandse meesters over wetgeving: 1796-1940 de geschiedenis van de Nederlandse wetgeving in de negentiende eeuw. Hij doet dat niet chronologisch, maar aan de hand van een aantal thema’s. Zij betreffen bijvoorbeeld de kwaliteit (waaronder het taalgebruik en de vorm) van wetgeving en het wetgevingsbeleid. Veerman laat tientallen bekende en minder bekende Nederlandse juristen aan het woord over hun visie op (aspecten van) wetgeving. Zijn speurtocht levert een boeiende en breed uitwaaierende staalkaart op van de ontwikkeling van de Nederlandse wetgevingsgeschiedenis. De bril van Veerman is een hoofdzakelijk publiekrechtelijke. Daardoor vallen er soms wat thema’s buiten de boot.


C.J.H. Jansen
Prof. mr. C.J.H. (Corjo) Jansen is hoogleraar Rechtsgeschiedenis en Burgerlijk recht aan de Radboud Universiteit te Nijmegen.
Redactioneel

Wetgeving, budgetrecht en begroting

Tijdschrift RegelMaat, Aflevering 1 2022
Auteurs F.J. van Ommeren en M.J. Jacobs
Auteursinformatie

F.J. van Ommeren
Prof. mr. F.J. (Frank) van Ommeren is hoogleraar staats- en bestuursrecht aan de Vrije Universiteit Amsterdam en voorzitter van de redactie van RegelMaat.

M.J. Jacobs
Prof. mr. M.J. (Rianne) Jacobs is hoogleraar wetgeving en reguleringsvraagstukken aan de Vrije Universiteit Amsterdam, raadsadviseur bij het Ministerie van Justitie en Veiligheid en redacteur van RegelMaat.
Artikel

De Innovatiewet Strafvordering: meeliften op een hype?

Tijdschrift Tijdschrift Modernisering Strafvordering, Aflevering 1 2022
Trefwoorden innovatiewet, experimenteerregelgeving, uitprobeerfase, Aanwijzingen voor de regelgeving
Auteurs Prof. mr. M.J. Jacobs
SamenvattingAuteursinformatie

    In het kader van de modernisering van het Wetboek van Strafvordering werd afgelopen zomer een interessant wetsvoorstel bij de Tweede Kamer ingediend: de ‘Innovatiewet Strafvordering’. Deze innovatiewet heeft namelijk als doel om alvast ervaring op te doen met een zestal procedures, bevoegdheden en instrumenten waarvan het de bedoeling is dat die te zijner tijd een plaats krijgen in het nieuwe Wetboek van Strafvordering. Op een na (waarover later meer) staan alle procedures die in de Innovatiewet Strafvordering staan ook in de in 2020 openbaar gemaakte ambtelijke versie van het Wetsvoorstel tot vaststelling van het nieuwe Wetboek van Strafvordering. Daaruit kan worden afgeleid dat de regering van vijf van de zes procedures al weet dat zij deze onderwerpen in het nieuwe Wetboek van Strafvordering wil opnemen. Het opdoen van ervaring is erop gericht om eventuele ‘kinderziektes’ in de nieuwe procedures vroegtijdig aan het licht te laten komen en te verhelpen.


Prof. mr. M.J. Jacobs
Prof. mr. Rianne Jacobs is bijzonder hoogleraar Wetgeving en reguleringsvraagstukken aan de VU Amsterdam en raadadviseur bij de directie wetgeving en juridische zaken van het Ministerie van Justitie en Veiligheid.
Artikel

Hoe maken we de taal van de rechtspleging genderneutraal?

Tijdschrift Boom Strafblad, Aflevering 5 2021
Trefwoorden Genderneutrale taal, Gender en recht, Wetgeving, Gelijkheid, Inclusiviteit
Auteurs Mr. W.H. (Willem) Jebbink en mr. R.E. (Rosa) van Zijl
SamenvattingAuteursinformatie

    Ook nu nog, ver in de 21ste eeuw, is de taal van de rechtspleging niet inclusief. De Hoge Raad verwijst in zijn arresten bijvoorbeeld naar functionarissen en procesdeelnemers met louter mannelijke verwijswoorden, en beoordeelt het optreden van de raadsvrouwe met wat van de raadsman mag worden gevergd. In wetenschappelijke artikelen is eveneens de mannelijke vorm de norm voor het aanduiden van algemeenheden. Dat geldt ook voor wetteksten. Deze mannelijke dominantie in juridische taal is ongetwijfeld een cultureel verschijnsel, maar heeft geen basis meer in de huidige samenleving. Hoe kunnen we bereiken dat taal in de rechtspraktijk ‘inclusiever’ wordt?


Mr. W.H. (Willem) Jebbink
Willem Jebbink is advocaat bij Jebbink Soeteman Advocaten in Amsterdam.

mr. R.E. (Rosa) van Zijl
Rosa van Zijl is advocaat bij Jebbink Soeteman Advocaten in Amsterdam.
Artikel

Access_open Mandaat voor de zitting

Een onderzoek naar de rol van gemachtigden bij de ­bestuursrechter in eerste aanleg

Tijdschrift Recht der Werkelijkheid, Aflevering 2 2021
Trefwoorden bestuursrecht, zitting, gemachtigde, verweerder
Auteurs Klaske de Jong
SamenvattingAuteursinformatie

    This article deals with the different expectations that government representatives face in court, where they need on the one hand be responsive to the demands of the judge and on the other hand are expected to defend the decision that was taken by the government body.


Klaske de Jong
Klaske de Jong is universitair docent bestuursrecht aan de Universiteit van Amsterdam. Ze verzorgt onderwijs in de bachelor en de master en doet traditioneel en empirisch onderzoek naar het bestuursprocesrecht, met name de gang van zaken rond de zitting.
Artikel

Gemeentelijke juridische professionals in ­verandering

Tijdschrift Recht der Werkelijkheid, Aflevering 2 2021
Trefwoorden Legal professionals, Professional posture, professional role, Willingness to change
Auteurs Arnt Mein
SamenvattingAuteursinformatie

    Legal professionals working in city and municipal government face changes in expectations about their roles within the organisation. Where in the past they mostly took on the reactive and detached role of guardians of legal quality, these days they are expected to take a more flexible, solution-oriented and cooperative stance. How do these legal professionals handle this shift? How far do they go in adapting and which factors play a role? Based on three different positions within the organisation I describe this process, focusing in particular on their perception of their professional roles, and their willingness to change. I conclude with some critical comments on the changing expectations from legal professionals.


Arnt Mein
Arnt Mein is Lector Legal Management aan de Hogeschool van Amsterdam. Hij doet onderzoek naar onder meer de juridische functie bij de overheid en de beroepshouding van juristen.
Artikel

Redelijkheid en billijkheid in het internationaal erfrecht? Vergeet het maar!

Tijdschrift Tijdschrift Erfrecht, Aflevering 6 2021
Trefwoorden internationaal privaatrecht, verwijzigingsregel, excepties
Auteurs Prof. mr. A.L.G.A. Stille
SamenvattingAuteursinformatie

    In het internationaal erfrecht is het resultaat van de toegepaste verwijzingsregel soms hoogst ongelukkig, of meer juridisch gezegd: onaanvaardbaar. Het ‘gewone’ burgerlijk recht kent in artikel 6:2 BW een mogelijkheid om de werking van een krachtens wet, gewoonte of rechtshandeling geldende regel niet van toepassing te doen zijn, ‘voorzover dit in de gegeven omstandigheden naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar zou zijn’. De vraag of de ‘redelijkheid en billijkheid’ ook in het internationaal erfrecht een rol kan of zal spelen, wordt ontkennend beantwoord, maar langs andere wegen kan een vergelijkbaar resultaat worden bereikt.


Prof. mr. A.L.G.A. Stille
Prof. mr. A.L.G.A. Stille is emeritus bijzonder hoogleraar huwelijksvermogens- en erfrecht aan de Universiteit van Amsterdam, en was voorheen vicepresident van het gerechtshof te ’s-Gravenhage en directeur van de Stichting Internationaal Juridisch Instituut te ‘s-Gravenhage.
Artikel

Naar een consistent en coherent consumentenrecht

Tijdschrift Maandblad voor Vermogensrecht, Aflevering 7-8 2021
Trefwoorden consumentenrecht, informatieplichten, algemene voorwaarden, wetgeving, coherentie
Auteurs Mr. T.J. de Graaf
SamenvattingAuteursinformatie

    In deze bijdrage wordt vanuit ondernemersperspectief een aanzet gedaan tot een consistent, coherent, gelaagd en modern consumentenrecht.


Mr. T.J. de Graaf
Mr. T.J. de Graaf is universitair hoofddocent burgerlijk recht aan de Universiteit Leiden en redacteur van dit tijdschrift.
Artikel

De harde werkelijkheid van het Urgenda-arrest

De prijs van treuzelen

Tijdschrift RegelMaat, Aflevering 3 2021
Trefwoorden beleidsvoornemens, modieuze begrippen, rol rechter, schadevergoeding, wetenschappelijke inzichten
Auteurs J. Spier en B. Kock
SamenvattingAuteursinformatie

    Het Urgenda-arrest heeft vragen opgeroepen: waarop is de 25% gebaseerd? Wordt niet te veel belang gehecht aan wetenschappelijke inzichten? Gaat de rechter niet zitten op de stoel van de politiek? Welke rol speelt het EVRM? Quid iuris als het EHRM anders oordeelt over de rol van het EVRM dan de Hoge Raad? Mag de wetgever (of het kabinet) voor een kortere periode andere prioriteiten stellen? Is de Klimaatwet Urgenda-conform? Wat is de rol van beleidsvoornemens en statements van politici en van allerlei vage en modieuze begrippen? Hoe om te gaan met schade?


J. Spier
Prof. dr. J. (Jaap) Spier was advocaat-generaal bij de Hoge Raad en is nu senior associate van het University of Cambridge Institute for Sustainability Leadership en buitengewoon hoogleraar global challenges aan de Universiteit van Stellenbosch; hij is een van de initiatiefnemers van de Oslo Principles en redacteur en auteur van het commentaar van de Principles on Climate Obligations of Enterprises.

B. Kock
B. (Bastiaan) Kock is associate reporter van de Principles on Climate Obligations of Enterprises; hij studeert thans rechten aan de Universiteit Leiden.
Artikel

De afkoelingsperiode in de WHOA

Tijdschrift Maandblad voor Vermogensrecht, Aflevering 5 2021
Trefwoorden wezenlijke schade, herstructureringsdeskundige, art. 376 Fw, voorwaarden, noodzaak
Auteurs Mr. M.R. Schreurs
SamenvattingAuteursinformatie

    Dit artikel behandelt de afkoelingsperiode in de WHOA. Aan de hand van de jurisprudentie, het doel van de wetgever en de creditors’ bargain-theorie wordt ingegaan op de vraag wie om de afkoelingsperiode kan verzoeken, in welk stadium dat kan, en aan welke criteria moet worden voldaan voordat een rechtbank tot afkondiging kan overgaan.


Mr. M.R. Schreurs
Mr. M.R. Schreurs is advocaat bij RESOR te Amsterdam.
Artikel

Covidiaans wetgeven in den vreemde

De eerste golf coronamaatregelen in Duitsland, Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk vanuit wetgevingsperspectief

Tijdschrift RegelMaat, Aflevering 2 2021
Trefwoorden COVID-19, staatsnoodrecht, parlementaire betrokkenheid, publieke gezondheidswetgeving, bevoegdheidsverdeling
Auteurs S.P. van Oort
SamenvattingAuteursinformatie

    Vanuit wetgevingsperspectief bespreek ik de regelgevende maatregelen die ter bestrijding van de coronapandemie zijn genomen tussen 12 maart en 1 juli 2020 in Duitsland, Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk. Per land bespreek ik zaken als het staatsnoodrecht, de bevoegdheidsverdeling tussen overheden en parlementaire betrokkenheid. De conclusie is dat elk land opereerde binnen de bestaande kaders van de publieke gezondheidswetgeving en met vaak staatsnoodrechtelijke vormen. De état d’urgence sanitaire en de epidemischen Lage von nationaler Tragweite doen daarbij de vraag rijzen of zulke op de aard van de crisis toegespitste rechtstoestanden geen plaats verdienen in het te moderniseren Nederlandse staatsnoodrecht.


S.P. van Oort
Mr. drs. S.P. (Simon) van Oort is wetgevingsadviseur en kwartiermaker Wet open overheid bij de Raad van State.
Column

Beste Gerrie

Tijdschrift Advocatenblad, Aflevering 4 2021
Auteurs Harry Veenendaal

Harry Veenendaal
Artikel

Access_open Professioneel ethiekonderwijs voor de ­aankomend overheidsjurist

Special issue on Education in (Professional) Legal Ethics, ­Emanuel van Dongen & Jet Tigchelaar (eds.)

Tijdschrift Law and Method, april 2021
Trefwoorden beroepsethiek, overheidsjuristen, onderwijs
Auteurs Peter van Lochem
SamenvattingAuteursinformatie

    De beroepsethiek van overheidsjuristen wordt traditioneel gericht op het functioneren als poortwachter van de rechtsstaat. Zij ontlenen hun beroepsethisch normenkader aan bovenliggende normen van democratie en rechtsstaat. Beroepsdilemma’s komen daarbij voort uit zich voordoende spanning tussen ambtelijke en juridische verantwoordelijkheden, bijvoorbeeld die tussen loyaliteit aan de politieke leiding versus het bevorderen van proportionaliteit van bevoegdheden (case Tijdelijke wet maatregelen covid-19) en die van handhaving (case kinderopvangtoeslagen). In de praktijk van de overheidsjurist is de beroepsethiek het resultaat van het omgaan met genoemde dilemma’s. Deze contextuele beroepsethiek van onderop wijkt af van de aan de rechtstaat ontleende beroepsethiek van bovenaf. Er zijn de nodige argumenten om het professionele (universitaire) ethiekonderwijs voor aankomend overheidsjuristen te richten op een normatieve oriëntatie van onderop. Het bevordert realisme, waakzaamheid voor tegenkrachten en rolvastheid. In het ethiekonderwijs voor aankomend overheidsjuristen zou dan een empirische en op verantwoording gerichte attitude centraal moeten staan.


Peter van Lochem
Mr. dr. P.J.P.M. (Peter) van Lochem is Fellow van het Meijers Instituut (Universiteit Leiden).
Artikel

Access_open Het nieuwe Wetboek van Strafvordering. Hoe verder?

Tijdschrift Boom Strafblad, Aflevering 1 2021
Trefwoorden Modernisering Wetboek van Strafvordering, Politiek en strafrecht, Beleid, Wetgeving, Tweede Kamerverkiezingen
Auteurs Prof. mr. P.A.M. (Pieter) Verrest
SamenvattingAuteursinformatie

    Het nieuwe Wetboek van Strafvordering bevindt zich in een kritische tussenfase. Er is geld nodig om een volgende stap te kunnen zetten. Het volgende kabinet zal hierover moeten beslissen. Deze bijdrage kijkt naar nut en noodzaak van het nieuwe Wetboek van Strafvordering. Als daar positief over wordt geoordeeld, is een minstens even belangrijke vraag voor het komende kabinet hoe het traject op een kansrijke wijze zou kunnen worden voortgezet.


Prof. mr. P.A.M. (Pieter) Verrest
Pieter Verrest is hoogleraar straf(proces)recht, in het bijzonder Europees en internationaal strafrecht, Erasmus School of Law. Van 2018 tot medio 2020 was hij programmadirecteur modernisering Wetboek van Strafvordering bij de Directie Wetgeving en Juridische Zaken van het Ministerie van Justitie en Veiligheid. Hij is tevens redacteur van Boom Strafblad.
Artikel

Access_open Rechterlijke toetsing van regelgeving

Wat is de betekenis van recente ontwikkelingen in de rechtspraak voor de wetgevingspraktijk van de bestuurswetgever?

Tijdschrift RegelMaat, Aflevering 1 2021
Trefwoorden functie van wetgeving, exceptieve toetsing, wetgevingskwaliteit, indringende toetsing, algemene beginselen van behoorlijk bestuur
Auteurs Mr. dr. G.J.M. Evers en Prof. mr. dr. J.C.A. de Poorter
SamenvattingAuteursinformatie

    Het artikel handelt over de gewijzigde jurisprudentie inzake de exceptieve toetsing van algemeen verbindende voorschriften aan rechtsbeginselen. De rechter kan algemeen verbindende voorschriften nu zonder willekeursluis toetsen aan algemene rechtsbeginselen. In principe zou dit ertoe kunnen leiden dat de rechtmatigheid van wetgeving nauwgezetter wordt beoordeeld en de onrechtmatigheid daarvan vaker zou kunnen worden uitgesproken. De auteurs gaan daarbij in op de vraag of bestuurswetgeving deze indringendere wijze van toetsing kan doorstaan. Zij bepleiten het vastleggen van heldere wettelijke eisen betreffende de kwaliteit van wetgeving. Het ontwikkelen van algemene normen voor bestuurswetgeving kan niet aan de rechter alleen worden overgelaten


Mr. dr. G.J.M. Evers
Mr. dr. G.J.M. (Guido) Evers is coördinerend beleidsmedewerker bij de Hoofddirectie Bestuurlijke en Juridische Zaken van het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat en redacteur van RegelMaat.

Prof. mr. dr. J.C.A. de Poorter
Prof. mr. dr. J.C.A. (Jurgen) de Poorter is hoogleraar bestuursrecht aan Tilburg University
Toont 1 - 20 van 214 gevonden teksten
« 1 3 4 5 6 7 8 9 10 11
U kunt door de volledige tekst zoeken naar alle artikelen door uw zoekterm in het zoekveld in te vullen. Als u op de knop 'Zoek' heeft geklikt komt u op de zoekresultatenpagina met filters, die u helpen om snel bij het door u gezochte artikel te komen. Er zijn op dit moment twee filters: rubriek en jaar.